Κοινωνικός ρόλος των σούπερ-μάρκετ;

Κοινωνικός ρόλος των σούπερ-μάρκετ;

Χθες το μεσημέρι, έξω από σούπερ-μάρκετ σε κεντρική οδό της πόλης μας, μέσα στην πολύβουη κίνηση οχημάτων και πεζών, έγινα μάρτυρας του εξής αξιοσημείωτου περιστατικού: Μια ηλικιωμένη κυρία, με βρώμικα ρούχα (αλλά όχι κουρέλια), διαφωνούσε με τους εργαζόμενους του απορριματοφόρου για να μην πάρουν μία ή δύο σακούλες, που προφανώς είχαν πρόσφατα αφεθεί μέσα στους κάδους από το σούπερ-μάρκετ. Οι εργάτες τελικά άφησαν τις σακούλες και παρατηρούσα αποσβολωμένη επί αρκετή άρα την ηλικιωμένη γυναίκα, να ξεψαχνίζει τις σακούλες των σκουπιδιών, να ξεδιαλέγει με τα χέρια της διάφορα κομμάτια (χύμα) από ζαμπόν, σαλάμια, φέτες γαλοπούλα κλπ. και να τα βάζει σε μια δικιά της σακούλα (τα οποία φαντάζομαι θα είχαν πρόσφατα πεταχτεί από το σούπερ-μάρκετ ως ληγμένα). Τα χέρια της ήταν μέσα στα λάδια, από τα -ίσως αλλοιωμένα από το λιοπύρι του μεσημεριού- αλλαντικά. Κανείς άλλος που έβλεπε τη σκηνή δε φάνηκε να έχει εκπλαγεί ιδιαίτερα- ίσως το έχουν συνηθίσει;....Της έδωσα κάποια χρήματα και της είπα να μην τρώει από αυτά, μπορεί να πάθει δηλητηρίαση… Λες και δεν θα το γνώριζε δηλαδή, αλλά εκείνη τη στιγμή δεν ήξερα τι άλλο να κάνω. Η κυρία δεν μου φάνηκε ούτε άστεγη, ούτε αλκοολική, ούτε να πάσχει από κάποιο είδος άνοιας ή ψυχικής ασθένειας. Με ευχαρίστησε και μου ευχήθηκε να μη γνωρίσω ποτέ στέρηση στη ζωή μου.
Αμέσως μου ήρθε στο μυαλό μια φίλη, που μένει απέναντι σε σούπερ-μάρκετ σε άλλη συνοικία της Αθήνας και μου έλεγε ότι κάθε πρωί, στις 6 οι εργαζόμενοι του σούπερ-μάρκετ αφήνουν απέξω τα ληγμένα γάλατα για να περάσει ειδικό φορτηγό να τα πάρει. Και κάθε πρωί στις 6 παραμονεύουν στις γωνίες αρκετοί, ηλικιωμένοι κυρίως, για να πάρουν τα ληγμένα γάλατα. Από ότι μου είπε η φίλη, η απάντηση του σούπερ-μάρκετ ήταν να εγκαταστήσει πρωινό σεκιούριτι.

Αναρωτιέμαι πόσοι άλλοι συμπολίτες μας έχουν γίνει θεατές αυτής της νέας σοκαριστικής εκδήλωσης φτώχειας. Τα περιστατικά μου δείχνουν ότι κάτι παραπάνω συμβαίνει από μία απλή ιδιορρυθμία ή «τσιγκουνιά». Αυτοί οι άνθρωποι, κυρίως ηλικιωμένοι, για να κάνουν κάτι τέτοιο προφανώς βρίσκονται σε μεγάλη ανάγκη. Το γνωρίζουν οι γύρω τους; Γνωρίζουν οι ίδιοι ότι προσφέρονται συσσίτια σε δήμους και εκκλησίες; Γνωρίζουν που μπορούν να απευθυνθούν για βοήθεια; Φοβάμαι πως όχι, φοβάμαι πως στην απομόνωση της μεγαλούπολης ίσως νιώθουν ότι η μόνη τους επιλογή είναι να καταπιούν την αξιοπρέπειά τους –και σίγουρα έχουν παραπάνω από ότι η δική μας καλομαθημένη γενιά- και να καταφύγουν στα ληγμένα των σούπερ-μάρκετ.
Αναρωτιέμαι αν οι κύριες τοποθεσίες-στόχοι των κοινωνικών λειτουργών στο μέλλον θα γίνουν, όχι τόσο οι κακόφημες πλατείες και οι παραδοσιακά φτωχές συνοικίες, αλλά τα κεντρικά, πολυσύχναστα σούπερ-μάρκετ, με τους σεκιουριτάδες, τους συναγερμούς κλπ. Αναρωτιέμαι αν είναι σκόπιμο οι δήμοι να ενημερώσουν τις διευθύνσεις των σούπερ-μάρκετ για το πώς να διαχειρίζονται αυτές τις περιπτώσεις, π.χ. να καλούν την κοινωνική υπηρεσία του δήμου ή να ενημερώνουν τους ηλικιωμένους για τοπική βοήθεια και συσσίτια, πάντα με διακριτικότητα και σεβασμό, όχι απαξιωτικά. Κοινωνικός ρόλος των σούπερ-μάρκετ; Ίσως η πραγματικότητα μας έχει προλάβει ήδη…

Πρεκατέ Βικτωρία
8/7/2010