Ανθεκτική αυτοεκτίμηση δεν μπορεί να υπάρξει στην αθεϊα

Ασχολούμαι με την ανάπτυξη αυτό-εκτίμησης στα παιδιά, εδώ και πάνω από 10 χρόνια και θεωρητικά και εμπειρικά. Όταν πρωτοκεδόθηκε το βιβλίο μου ‘Πρόγραμμα αυτό-εκτίμησης για παιδιά’ ο στόχος ήταν να μάθουν τα ίδια τα παιδιά να στηρίζουν τον εαυτό τους, να διαχειρίζονται εσωτερικά τις κριτικές γονέων-εκπαιδευτικών-συμμαθητών με τρόπο που να μην επηρεάζει την αυταξία τους. Από την ανατροφοδότηση που είχα από άτομα που διάβασαν το βιβλίο, πολλοί ωφελήθηκαν. Άλλοι όμως το είδαν αποσπασματικά. Τα ‘μπλοκ των μαμάδων’ επέλεξαν να δουν μόνο τον έπαινο προς το δικό τους παιδί  και παρέβλεψαν ότι πραγματική αυτοεκτίμηση σημαίνει να μπορώ να επαινώ και τον άλλον. Εξάλλου πώς θα ήσαν οι ίδιες ξεχωριστές, αν το παιδί τους δεν είναι ανώτερο από τα υπόλοιπα; Επίσης στο βιβλίο υπάρχει ειδική παράγραφος για τη σημασία της πνευματικής ζωής στην αυτοεκτίμηση, όψη που  πολλοί στο χώρο της ψυχολογίας όχι μόνο  παραβλέπουν αλλά και χλευάζουν.
Προσωπικά ύστερα από δεκαετίες αναζήτησης έχω καταλήξει ότι ανθεκτική αυτοεκτίμηση δεν μπορεί να υπάρξει παρά μόνο μέσα από την πνευματική ζωή. Για τους εξής λόγους.

1)Η απώτερη αυτοεκτίμηση ανάγεται στο ότι ο άνθρωπος είναι εικόνα Θεού. Πώς όμως θα πιστέψεις ότι είσαι εικόνα Θεού, αν δε πιστεύεις ότι υπάρχει Θεός; Ναι, πιστεύεις ότι ενσαρκώνεις πολλές αρετές, ιδανικές αξίες. Κατανοητό. Όμως καθώς ο Θεός είναι η πηγή όλων  αυτών των θετικών αξιών βοηθά πολύ να γνωρίζουμε ότι έχουμε αδιάρρηκτη σύνδεση με αυτήν την πηγή.
2)Να διευκρινίσω ότι δε λέω ότι η αυτοεκτίμηση στην αθεϊα είναι αδύνατη. Κάτι τέτοιο θα ήταν παράλογο. Λέω ότι δεν μπορεί να είναι το ίδιο ανθεκτική αν δεν υπάρχει το πνευματικό υπόβαθρο. Βεβαίως η αυτοεκτίμηση καλλιεργείται αν υπάρχει ένα υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον. Και προσωπική δουλειά στην ενήλικη ζωή. Και αυτογνωσία. Και αυτό-έπαινος. Συμφωνούμε σε όλα αυτά, όλες αυτές οι προσεγγίσεις της σύγχρονης ψυχολογίας βοηθούν στην καλλιέργεια της αυτό-εκτίμησης κι είναι πολύ σημαντικές. Έλα όμως, που η ζωή μπορεί να είναι γεμάτη πισωγυρίσματα!Εκεί που νόμιζες ότι έχτισες την αυτό-εκτίμησή σου σαν γυναίκα έρχεται ξαφνικά η συνειδητοποίηση ότι ο άντρας σου σε απατούσε χρόνια και το οικοδόμημά σου διαλύεται. Εκεί που νόμιζες ότι στέκεσαι στα πόδια σου έρχεται μια ξαφνική οικονομική καταστροφή και το κοινωνικό στίγμα που την ακολουθεί και σκέφτεσαι να αυτοκτονήσεις. Εκεί που έχεις γεμίσει το facebook με κλισέ θετικής σκέψης. βλέπεις ότι φτάνεις στην τρίτη ηλικία χωρίς ουσιαστικούς φίλους κι ο φόβος σε κυριεύει.
Η πνευματική ζωή είναι που θα σε βοηθήσει να μείνεις ανέπαφος από όλα αυτά, γιατί σε βοηθά να πάρεις δύναμη από μια Δύναμη που είναι ΜΕΣΑ σε εσένα, αλλά δεν προέρχεται ΑΠΟ εσένα. Αυτή είναι η βασική διαφορά με την αυτοεκτίμηση της αθεϊας. Ακουμπάμε στη Δύναμη που  είναι ΕΞΩ από εμάς για να έρθει ΣΕ εμάς. Αν μείνουμε μόνο στις δικές μας δυνάμεις, γνωρίζουμε πολύ καλά (κι ας μη το παραδεχόμαστε), ότι κάποιες αντιξοότητες της ζωής δε θα μπορούσαμε να τις αντιμετωπίσουμε.

3)Η πίστη στο Θεό εμπεριέχει την έννοια της Πρόνοιας. Η παραμέληση είναι από τις βασικές αιτίες μείωσης της αυτοεκτίμησης. Ξαναλέω ότι η αυτοεκτίμηση δεν είναι κάτι σταθερό και ακίνητο σε όλη τη ζωή. Ανεβαίνει, καλλιεργείται αλλά και δοκιμάζεται. Η φροντίδα του εαυτού είναι από τις βασικές διαστάσεις στην αυτοεκτίμηση. Τι συμβαίνει όμως όταν το άτομο δεν μπορεί να φροντίσει τον εαυτό του;   Είτε σωματικά (π.χ. υπερήλικες, ασθενείς) είτε γιατί δεν μπορεί να ελέγξει τις συνθήκες του περιβάλλοντός του. Εκεί μόνο η πίστη στη Θεία Πρόνοια μπορεί να βοηθήσει. Όσοι έχουν καθαρή τη συνείδησή τους, το πιστεύουν ότι θα τη λάβουν. Όσοι μέσα στην αθεϊα τους πιστεύουν ότι είναι μοναχικοί κόκκοι σκόνης μέσα σε ένα χαοτικό παγερό σύμπαν, όπου τα πάντα συμβαίνουν από τύχη, φοβούνται... Η αυτοεκτίμηση δεν μπορεί να καλλιεργηθεί σε συνθήκες εσωτερικής μοναξιάς και φόβου. Όταν γνωρίζεις ότι υπάρχει Κάποιος που σε παρακολουθεί, που σε νοιάζεται, που σε φροντίζει-έστω και αν δοκιμάζεσαι, τότε νιώθεις φροντισμένος ως άξιο παιδί του Θεού.

Λένε ότι η Εκκλησία προωθεί την ενοχή κι όχι την αυτοεκτίμηση. Βεβαίως υπάρχουν εκείνοι οι παλιομοδίτες ιερείς και πνευματικοί που επικεντρώνουν στην  ‘αμαρτωλότητα’ και την ενοχή. Υπάρχουν όμως και πολλοί άλλοι, επιεικείς, με κατανόηση και συμπόνοια και συγχωρητικότητα. Στην πραγματικότητα  η ενοχή μέσα στην πίστη μας ξεπερνιέται μέσω της εξομολογήσεως, πολύ πιο εύκολα ίσως από ότι στην ψυχοθεραπεία. Για να αναφέρω επίσης και το άλλο, ότι υπάρχουν πολλοί ψυχοθεραπευτές που είναι πολύ πιο κριτικοί από ότι οι πνευματικοί, με ένα πολύ πιο έμμεσο, περίπλοκο και άρα πιο ύπουλο τρόπο. Τουλάχιστον στην Εκκλησία ξέρεις τι να περιμένεις. Ξέρεις τι είναι αποδεκτό και τι όχι. Με τον ψυχοθεραπευτή που εμμέσως πλην σαφώς και με αδιαόρατη ειρωνική παντογνωσία θα σε κατακρίνει ως ‘εξαρτητικό’ επειδή π.χ. μένεις στην ίδια πολυκατοικία με την οικογένειά σου, είναι πολύ πιο δύσκολο να αμυνθείς εσωτερικά. Όποιος έχει ακουμπήσει έστω και λίγο την πνευματική ζωή, καταλαβαίνει αμέσως τα οφέλη της. Όσοι είναι φύση και θέση αρνητικοί (αλλά κατά τα άλλα ‘ανοιχτόμυαλοι΄ κι ‘εναντίον των προκαταλήψεων’), αρκούνται στα αποθέματα του εαυτού τους μέχρι, ίσως, κάποια μέρα να καταλάβουν τι χάνουν...
Βικτωρία Πρεκατέ, www.brightplanet.blogspot.gr, 15/1/2019

Να προσευχηθούμε να βγάλουν τη νύχτα...

Street work προχθές βράδυ. 'Ωρα 11μμ, βροχή, 3 βαθμοί Κελσίου. Μοιράσαμε ζεστό τσάι, φαγητό, υπνόσακους. Κάθε φορά που κάνω street work σοκάρομαι. Δεν συνηθίζεται αυτό το πράγμα. Δεν πρέπει να συνηθιστεί. Σε μία πρώτη γύρα, Αιόλου, Ερμού, Σταδίου τουλάχιστον 50 άστεγοι. Ναι κοιμήθηκαν έξω τη χθεσινή και προχθεσινή νύχτα. Αγκαλιά με τη 'Σοφία'...Μου είναι ακατανόητο πως υπάρχουν ακόμη τόσοι άστεγοι. Ακόμη πιο ακατανόητο πως αντέχουν. Ή μπορεί και να μην αντέχουν. Αν καταφέρουν τελικά να τους πάρει ο ύπνος, ίσως βυθιστούν σε αυτόν για πάντα. Την άλλη μέρα θα τους βρουν κοκκαλωμένους κι εσείς κι εγώ δε πρόκειται να ακούσουμε απολύτως τίποτα. Ούτε το '12, ούτε τώρα, δεν ακούμε απολύτως τίποτα. Δεν ξέρω πόσοι άστεγοι έχουν χαθεί...
Εμείς οι εθελοντές, εν κινήσει, μέσα σε δύο ώρες είχαμε παγώσει. Εκείνοι πως αντέχουν; Αναλογίστηκα φωναχτά. Συνηθίζουν, απάντησε ένας συνεθελοντής. Όμως αυτό το πράγμα δε συνηθίζεται. Ίσως εμείς συνηθίζουμε τη θέα του και δε μας κάνει καμία αίσθηση πια. Το ολονυχτίς κρύο όμως δεν συνηθίζεται!
Είδα έναν άντρα ξαπλωμένο κατευθείαν στο πλακάκι χωρίς καθόλου υπόστρωμα να αγκομαχά. Είδα μία γυναίκα με τα ρούχα της τυλιγμένη μόνο να κάθεται μόνη σε ένα μαρμάρινο σκαλοπάτι, περιμένοντας να περάσει η νύχτα. Τις κουβέρτες της τις είχαν πάρει και μας είπε ότι η θερμαινόμενη αίθουσα του δήμου ήταν γεμάτη και δεν μπόρεσε να μείνει εκεί. Είδα ένα άνθρωπο μοναχό σε νέα παράπηγμα να τρώει με λαιμαργία κι ανακούφιση το φαγητό που του δώσαμε, γιατί εκτός από το κρύο είχε πεθάνει στην πείνα. Είδα ένα πολύ νεαρό αδύνατο αγόρι που δε μιλούσε καθόλου ελληνικά να ζητά φαγητό και υπνόσακο με τον τρόμο ζωγραφισμένο στο πρόσωπό του. Τον τρόμο του να είσαι μόνος κι έρημος σε μία ξένη ήπειρο που κανείς δε μιλά τη γλώσσα σου και όχι, δεν είναι καθόλου δεδομένο ότι θα ήξερε πού να απευθυνθεί σε περίπτωση ανάγκης. Είδα ένα άλλο αλλοδαπό παλικάρι κάτω από μία και μοναδική κουβέρτα σε ένα και μοναδικό στέκι χωρίς άλλους γύρω του. Είδα άλλα δύο νεαρά παιδιά που έσπασε ένα χαμόγελο στα παγωμένα πρόσωπά τους όταν τους μίλησα λίγα αραβικά και κάναμε ένα μικρό αστείο για το πόσο δύσκολη είναι η γλώσσα. Κάποιος τους έδωσε λίγη σημασία κάποιος τους είδε σαν ανθρώπους. Και είδα μία υπερήλικη γιαγιά να μου λέει ‘κρύο δε λες τίποτα, δε μπορούμε να κοιμηθούμε από το κρύο’.  Βασικά είναι σωστό να μην μπορείς να κοιμηθείς από το κρύο, γιατί ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ να κοιμηθείς σε αυτό το κρύο. Ο πιο ύπουλος θάνατος είναι από υποθερμία. Βυθίζεσαι σε αυτόν και δεν ξυπνάς ποτέ. Μας το ‘χουν πει και στην ορειβασία: Αν χαθείτε στο κρύο, συνεχίσετε να περπατάτε- Μην κοιμηθείτε!

Κι όμως και χθες και σήμερα έπεσαν να κοιμηθούν. Πόσοι ξημέρωσαν δε γνωρίζω κι ούτε θα το μάθουμε. Ήταν άνδρες και γυναίκες. Νέοι και γέροι. Έλληνες και αλλοδαποί. Τοξικο-εξαρτημένοι και μη. Για όσους βιαστούν να κατακρίνουν ότι αυτοί που είναι έξω θέλουν και μένουν, θα πω μόνο τα εξής. Κανείς δε θέλει να μείνει έξω με τέτοιο κρύο-κανείς. Κάτσε εσύ έξω ακίνητος για πέντε λεπτά και πες μου. Οι αίθουσες ήταν γεμάτες (πιο καμμένη λέξη από την 'αλληλεγγύη' δεν υπάρχει πια!). Αν φύγουν θα χάσουν και τα πράγματα και το στέκι τους. Ίσως και την ομάδα τους. Κι έπειτα σε ένα κόσμο που δεν δίνει δεκάρα, που ξυπνούν το πρωί και δεν έχουν τίποτα να κάνουν και τίποτα να περιμένουν, ναι, κάποιοι θα παραιτηθούν από το να παλέψουν για μία ακόμη νύχτα να μείνουν στη ζωή. Ποιο το κίνητρο; Μόνο μέσα από την ανθρώπινη επαφή, μόνο αν κάποιος τους δώσει αξία με το τους δώσει σημασία κι αυτό που λέμε ανθρώπινη αγάπη και λίγη ελπίδα, μόνο τότε ίσως ξαναβρούν το κίνητρο για να κάνουν την προσπάθεια να επιβιώσουν για μια ακόμα νύχτα. Αυτό είναι που λείπει.

Δεν συνηθίζεται αυτό το πράγμα. Η μόνη συνήθεια που βλέπω εγώ είναι αυτή της αδιαφορίας και της αποξένωσης. Οι άστεγοι αποτέλεσμα της. Δεν είναι θέμα μόνο να χτίσουμε περισσότερους ξενώνες, αν και αυτές τις μέρες είναι απαραίτητοι. Είναι όλος ο χρόνος που αφιερώνουμε σε ανόητα πράγματα, ο οποίος στερείται από τον χρόνο που θα έπρεπε να αφιερώσουμε για το ανθρώπινο ενδιαφέρον. Όσο πιο πολύ χρόνο αφιερώνουμε σε ανόητα πράγματα, τόσο πιο πολύ θα τον στερούμε από την αναγκαία καλλιέργεια ενδιαφέροντος του ενός προς τον άλλον. Τόσο πιο πολύ τα ορατά αποτελέσματα αυτής αποξένωσης, άστεγοι, εγκαταλελειμμένοι ασθενείς σε νοσοκομεία θα πολλαπλασιάζονται. Η αδιαφορία είναι η μόνη συνήθεια εδώ. Το ότι βλέπεις πια τους άστεγους σαν μέρος του φολκλόρ της Αθήνας. Να, εδώ είναι η Ακρόπολη, εδώ τα γκράφιτι, εδώ οι άστεγοι που έχουν κοκαλώσει από το κρύο κι εδώ το σουβλάκι του Μπάμπη.  Μακάρι να συνηθιζόταν κια το κρύο τόσο εύκολα.

Υ.Γ.  Παρεπιπτόντως, όλα αυτά σε ένα Μοναστηράκι-Θησείο φίσκα από κόσμο που περπατούσε γύρω γύρω και διασκέδαζε στα μαγαζιά. Κοπελίτσες με μίνι, βαμμένες, να αλαλάζουν γελώντας ‘Τι κρύο είναι αυτό γ...την τρέλα μου’. Πράγματι. Ο  άλλος δίπλα πέθαινε  από το κρύο-στην κυριολεξία.  Όταν λένε ότι η χειρότερη μοναξιά είναι όταν είσαι ανάμεσα σε άλλους, μάλλον αυτό εννοούν. Δεν μπορώ να φανταστώ πιο παρανοϊκό σκηνικό. Φαίνεται τόσο φυσιολογικό στους άλλους ή  εγώ δεν καταλαβαίνω κάτι;

Πρεκατέ Βικτωρία, www.brightplanet.blogspot.gr, 7/1/2019

Η πορνογραφία δεν είναι ακίνδυνη

Η σκύλευση που γίνεται σε ένα τραγικά θανόν νέο άτομο είναι απίστευτη. Όλων των ειδών οι εικασίες δίνουν και παίρνουν στο διαδίκτυο με μια επικίνδυνη κατολίσθηση σε συζητήσεις του τύπου: «Ακόμη κι αν ήθελε να πάει και με τους δυο, δεν έπρεπε να τη σκοτώσουν» και διάφορα σχετικά επιχειρήματα κι αντεπιχειρήματα. Μα είναι δυνατόν; Είναι δυνατόν να συζητάμε αν «έπρεπε να σκοτώσουν» κάποιον ή όχι; Αυτά τα θέματα έχουν λυθεί από  τον ανθρώπινο πολιτισμό σε κάθε επίπεδο, νομικό, ηθικό, κοινωνικό, εδώ και αιώνες. Η θανατική καταδίκη έχει καταργηθεί ακόμη και για τους χειρότερους εγκληματίες-  κι είναι δυνατόν να ανοίγονται τέτοιου είδους συζητήσεις, όπου ο καθένας, ανάλογα με τα προσωπικά και σεξουαλικά του  απωθημένα, βρίσκει την ευκαιρία να κατακρίνει μεν, αλλά να φανεί κι ανώτερος ταυτόχρονα: ΄Ναι μεν, αλλά δεν έπρεπε και να τη σκοτώσουν…’ (υπονοώντας ότι ίσως έπρεπε μόνο να τη βιάσουν, αλλά μέχρι εκεί…).  Πώς μπορεί να γίνεται οποιαδήποτε εικασία  ειδικά για ένα άτομο που δεν είναι πλέον εν ζωή και δεν μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό του από τη μαζική διαπόμπευση; Αν η κοπέλα ήθελε να πάει και με τους δυο, θα το είχε κάνει και θα είχε γλυτώσει το θάνατο. Εκεί ήταν το όλο θέμα. Πώς τόλμησε να πει ‘όχι’ και το πλήρωσε με τη ζωή της.
 Μας είναι πολύ πιο απειλητικό να δούμε το ‘όχι’ και να δούμε την ωμή αλήθεια. Ότι ήταν μια κοπέλα όπως όλες, όχι μια ξεχωριστή κοπέλα ελευθερίων ηθών όπως κάποιοι θέλουν να την παρουσιάσουν, η οποία νόμιζε ότι είχε έναν φίλο που μπορούσε να εμπιστευτεί και στη αφέλεια της νεανικής ηλικίας νόμιζε ότι ήταν ασφαλές να συναντηθούν όλοι μαζί για παρέα. Για τη μία αυτή περίπτωση που έφτασε στη δημοσιότητα, υπάρχουν χιλιάδες άλλες, όπου γίνονται ομαδικοί βιασμοί από ‘παρέες’ που δυστυχώς άπειρες κοπέλες εμπιστεύτηκαν και για τους οποίους δεν θα ακουστεί ποτέ τίποτα. Ο βιασμός-σε-ραντεβού (date rape) είναι πολύ γνωστό φαινόμενο και συζητείται εδώ και χρόνια στο εξωτερικό. Στην Ελλάδα  όχι βέβαια, γιατί εδώ φυσικά προτρέχουμε να χαρακτηρίσουμε την κοπέλα ‘ελαφρών ηθών’ και να τα ρίξουμε όλα, ωραία, ήσυχα και βολικά στο θύμα- ποτέ στους κανακάρηδες, ειδικά αν είναι ελληναράδες (κι όχι αλλοδαποί), ειδικά αν είναι παιδιά ισχυρών παραγόντων (κι όχι φουκαράδων). 
Όμως το date rape συμβαίνει κι εδώ πολύ συχνά κι ίσως μας είναι πολύ πιο απειλητικό να δεχτούμε ότι υπάρχει ένα μεγάλο ποσοστό νέων ανθρώπων που δεν θα είχαν καμία αναστολή να βιάσουν και να κακοποιήσουν, καθώς η μόνη αγωγή σχέσεων που έχουν ποτέ δεχτεί  είναι μέσα από την εξαθλίωση της πορνογραφίας. Τα άτομα αυτά φέρεται πώς είχαν επιτεθεί και σε άλλα κορίτσια με το ίδιο προβλέψιμο μοτίβο-τους ζητούσαν να κάνουν αυτά που έβλεπαν στα πορνό (https://www.alfavita.gr/koinonia/276249_kai-se-alli-kopela-eihan-askisei-bia-oi-2-katigoroymenoi-itan-aniliki?fbclid=IwAR1ki-Rwr7ful3aqgB0UTuo_XDyGY1kqk3Z1BsAAH-1O1XgwJoGtgS047R4). Για μια ακόμη φορά αποδεικνύεται ότι η πορνογραφία δεν είναι ακίνδυνη. Ειδικά όταν σε αυτήν εκτίθεται άτομα από νεαρή ηλικία, ειδικά όταν δεν έχουν λάβει καμία διαπαιδαγώγηση από την οικογένεια για το σεβασμό της γυναίκας, ειδικά όταν μια υποκριτικά σεμνότυφη κοινωνία νομίζει ότι με το να μην εισάγει 'Αγωγή Σχέσεων' στα σχολεία (πιο χρήσιμη από τη 'Σεξουαλική Αγωγή'), τότε όλα καλά... Τα παιδιά θα τα μάθουν ως δια μαγείας από μόνα τους-δηλαδή μέσα από την πορνογραφία! Και στην απόλυτη ναρκισσιστική διάσχιση που ζουν πολλές οικογένειες, δεν είναι τόσο απίθανο νεαροί με υπερφουσκωμένο εγώ να νομίζουν ότι κάθε κοπέλα γύρω τους θέλει να κάνει μαζί τους ό,τι έβλεπαν στο πορνό χθες βράδυ. Κι αν δε θέλει, τότε της αξίζει η βία - που επίσης έβλεπαν στο πορνό χθες βράδυ. Ορίστε τα αποτελέσματα. Φυσικά ο αντίλογος θα πει ότι η πλειοψηφία των ανδρών χρησιμοποιεί πορνογραφία και δε γίνονται δολοφόνοι. Σύμφωνοι, πόσοι όμως γίνονται άγνωστοι  βιαστές; Για κάθε κοπέλα της οποίας ο βιασμός φτάνει τα φώτα της δημοσιότητας, υπάρχουν χιλιάδες άλλες για τις οποίες δε θα μάθουμε ποτέ τίποτα. Δεν παίζει ρόλο η πορνογραφία σε αυτό, ειδικά όταν ο βιασμός  είναι από τα πιο συνηθισμένα σενάρια που χρησιμοποιεί; Έπειτα, υπάρχουν χιλιάδες άλλες διαβαθμίσεις βίας, σωματικής ή ψυχολογικής  στις οποίες συμβάλλει ο εθισμός στην πορνογραφία. Στην καλύτερη των περιπτώσεων οδηγεί σε  αποξένωση μέσα στη σχέση, καθώς ο χρήστης πορνογραφίας δεν κάνει έρωτα με τη σύντροφό του, αλλά με την πορνογραφική φαντασίωση που αναπαράγει στο μυαλό του. Δηλαδή είναι δυο σώματα εκεί, αλλά το συναίσθημα κι ο νους απλά αναπαράγει ένα ρόλο πορνό-συνήθως με απρόσωπα φαντασιωσικά άτομα... Όταν αυτή είναι η βάση για τις σεξουαλικές σχέσεις σε πολλά ζευγάρια σήμερα, είναι θέμα χρόνου η σχέση να αποσυντεθεί. Η πορνογραφία έχει πολύ πιο ύπουλα και μακροπρόθεσμα αποτελέσματα από όσο αναγνωρίζουμε. Αλλά μας είναι άβολο να το δούμε.
Και μας είναι ακόμη πιο άβολο να ενεργοποιηθούμε να προστατέψουμε τα νεαρά κορίτσια μέσα από την αγωγή αυτό-προστασίας κι όχι μόνο μέσα από τα ασαφή και γενικόλογα: «Να προσέχεις…». Ίσως μας είναι πολύ πιο άκομψο να διδάξουμε ότι στον κόσμο που ζούμε πολύ δύσκολα θα εμπιστεύεσαι κάποιον και μόνο αν τον γνωρίζεις για πολύ καιρό… Ότι δεν θα είσαι ποτέ μόνη σου με μια παρέα αντρών. Ότι τα αρχικά ρομαντικά ραντεβού θα πρέπει να είναι μόνο σε δημόσιο χώρο… Ότι θα πρέπει να παρατηρείς για μεγάλο διάστημα τη συμπεριφορά του νέου συντρόφου απέναντί σου, και να διακρίνεις τα ειδικά σημάδια που προαναγγέλουν πιθανή βίαιη συμπεριφορά. Όλες αυτές οι παλιομοδίτικες συμβουλές δεν μας αρέσουν, θεωρούμε ότι καλλιεργούν την καχυποψία, ότι ανήκουν σε άλλη εποχή. Τα κορίτσια βρίσκονται εγκλωβισμένα μεταξύ των πιέσεων να βρουν μια σχέση από τη  μια μεριά, να μη χαρακτηριστούν ‘μυξοπαρθένες’, αλλά από την άλλη να μην κακολογηθούν ως ‘ελαφριών ηθών’. Κάπου εκεί ανάμεσα εμφανίζονται οι επιτήδειοι. Και χίλιες φορές να είσαι  με το παραπάνω επιφυλακτικός, παρά να ρισκάρεις να τραυματιστεί το παιδί σου ανεπανόρθωτα εξαιτίας μιας  άρρωστης κοινωνίας που θέλει να νταντεύει το ’εγώ’  σε κάποια   κακομαθημένα παλιόπαιδα, μιας υποκριτικά σεμνότυφης κοινωνίας, που αφήνει τα μυαλά των αγοριών της να γίνουν ζελέ από την πορνογραφία, γιατί είναι υπερβολικά κομπλεξική για να τους δώσει μια σωστή αγωγή σχέσεων.
Βικτωρία Πρεκατέ, www.brightplanet.blogspot.gr, 16/12/2018

Το νόημα της σύγχρονης καθημερινότητας

Ποιο είναι το νόημα της καθημερινότητας του σύγχρονου ανθρώπου; Για πρώτη φορά ίσως στην ανθρώπινη ιστορία, στο Δυτικό κόσμο έχουμε μια επαναλαμβανόμενη καθημερινή ρουτίνα που δεν επιβαρύνεται με το άγχος του ξαφνικού θανάτου ή της επιβίωσης τόσο όσο παλιότερα.   Υπάρχει αλλά όχι με την ίδια ένταση όπως παλαιότερα. Η ζωή είναι κάπως πιο προβλέψιμη. Αυτή η κανονικότητα μας αφήνει  ψυχικό και πνευματική χώρο. Για ποιο λόγο; Τι μπορούμε να κάνουμε με αυτό το χώρο σε μια εποχή που η ίδια η ανάπτυξη και η ευημερία που συνέβαλαν να δημιουργηθεί αυτός χώρος  μας οδηγούν να σκεφτούμε ότι η πνευματική ζωή δε χρειάζεται;
 Εκεί ακριβώς είναι η πρόκληση της σύγχρονης καθημερινότητας. Να θυμόμαστε το Θεό, παρά το γεγονός ότι ΦΑΙΝΕΤΑΙ ότι δεν Τον χρειαζόμαστε. Να θυμόμαστε το Θεό παρά τις αποσπάσεις και το στρες της καθημερινής ρουτίνας. Να γυρνάμε από τη δουλειά και να αναζητούμε το Χριστό.  Να αναζητούμε να Τον θυμηθούμε ακόμη κι αν Τον έχουμε ξεχάσει. Να Τον θυμόμαστε ακόμη κι αν νιώθουμε απόλυτη αποξένωση από όλους και όλα. Να Τον θυμόμαστε ακόμη και αν εξακολουθεί, ύστερα από τόσα χρόνια αναζήτησης, να παραμένει αναπάντητο το ερώτημα ‘Ποιο το νόημα όλων αυτών;’  Εκείνος είναι το νόημα όλων αυτών. Προσωπικά μετά από 25 χρόνια αναζήτησης δεν έχω μπορέσει να βρω άλλο νόημα. Σε κείνον όμως βρήκα. Η ζωή είναι άδεια χωρίς Αυτόν. Και θέλει συνεχή εγρήγορση και προσπάθεια να Τον βρούμε. Όταν χιλιάδες πράγματα μας αποσπούν καθημερινά την προσοχή από Εκείνον, θέλει προσπάθεια.  Όταν σχεδόν κανείς γύρω μας δεν Τον πιστεύει πια, θέλει προσπάθεια.  Κι όμως, Εκείνος είναι η χαραμάδα εκείνη φωτός που πρέπει διαρκώς να αναζητούμε πίσω από τα πολλά βαριά πέπλα σύγχυσης κι αποξένωσης που έχουν πέσει μπροστά μας, είτε από άλλους ή από εμάς τους ίδιους. Δεν μπορώ να βρω κανένα άλλο νόημα στη ζωή πέρα από την συνεχή, διακαή, αέναη αναζήτηση Του σε κάθε στιγμή, σε κάθε περίσταση, σε κάθε λεπτό.
Πολλοί λένε το νόημα είναι η αγάπη προς τους άλλους ανθρώπους. Ναι είναι. Αλλά δεν αρκεί. Είναι σαν αν λες σε έναν έφηβο ότι το νόημα της ζωής είναι να αγαπάς τους συνομιλήκους σου, αλλά να ξεχάσεις παντελώς του γονείς σου. Η ζωή του,. Όσο γεμάτη κι αν είναι, θα είναι λειψή. Θα νιώθει ορφανεμένος. Θα νιώθει ότι κάτι ουσιαστικό λείπει και κυρίως ο σεβασμός κι αναγνώριση προς εκείνους που τον έφεραν στον κόσμο. Κατ’ ανάλογο τρόπο, η αγάπη προς τους συνανθρώπους δεν μπορεί να αντικαταστήσει την αγάπη προς το Θεό. Αυτή η αγάπη συμπεριλαμβάνει και ταπείνωση και πίστη κι ευγνωμοσύνη μαζί. Ταπείνωση γιατί χρειάζεται να παραδεχτούμε  ότι ούτε εμείς ούτε η ζωή μας  είμαστε ‘αυτοδημιούργητοι’, όπως στην δυτική μας κουλτούρα τόσο καυχόμαστε. Πίστη, γιατί ο θεός είναι αόρατος και δεν εργάζεται πάντα με οφθαλμοφανή τρόπο  στη ζωή μας.  Ευγνωμοσύνη γιατί όλα όσα έχουμε προέρχονται από Εκείνον, που μας έχει προστατέψει σε χιλιάδες περιστάσεις που εμείς δεν θα μάθουμε ποτέ. Αυτή είναι η δοκιμασία της ρουτίνας του σύγχρονου ανθρώπου. Πως θα θυμηθεί το Θεό, όταν σε ένα σύγχρονο πολιτισμό φαίνεται όλοι να συνηγορούν ότι ο Θεός δεν χρειάζεται….
Βικτωρία Πρεκατέ, www.brightplane.blogspot.gr, 14/9/2018

Ρομποτοποίηση

Διάβαζα πρόσφατα πάλι στο βιβλίο του Al Gore ‘The Future’ για της συνέπειες της ρομποτοποίησης. ΟΚ, μπορεί να μην είναι ο προτιμότερος συγγραφέας όλων (εμένα πάντως μου αρέσει) όμως στο βιβλίο έχει τέτοιο όγκο ερευνών που είναι δύσκολο απλά να το απορρίψεις ασυζητητί. Ο Gore ισχυρίζεται ότι παλαιότερα η τεχνολογία εξαφάνιζε ένα μεγάλο αριθμό θέσεων μη εξειδικευμένης εργασίας, που όμως αντικαθιστούσε με έναν αρκετά μικρότερο αριθμό θέσεων εργασίας εξειδικευμένης στο χειρισμό μηχανημάτων. Τώρα όμως ισχυρίζεται έχουμε φτάσει σε σημείο καμπής όπου συγκεκριμένες τεχνολογικές εφαρμογές θα εξαφανίσουν οριστικά τεράστιο αριθμό θέσεων εργασίας που δε θα μπορέσουν να αντικατασταθούν και θα εξαφανίσουν ολόκληρους κλάδους και τομείς που αυτή τη στιγμή δε φανταζόμαστε καν. Επίσης λέει ότι σημαντική κριτική έχει (σωστά) διατυπωθεί εναντίον πολυεθνικών εταιριών που μετακινούσαν τις μονάδες παραγωγής σε χώρες με εξευτελιστικά φθηνό εργατικό δυναμικό (outsourcing) κάνοντάς το αδύνατο για τις εγχώριες εταιρίες να τις ανταγωνιστούν. Τώρα λέει το outsourcing δε θα είναι απαραίτητο, γιατί θα υπάρχει το robosourcing, όπου τις εργασίες θα τις εκτελούν απλά τα ρομπότ. Ακόμη κι αυτή η άθλια εργασία στις φτωχές χώρες σε συνθήκες σχεδόν δουλείας, δε θα είναι πλέον χρήσιμη στην αγορά.
Δεν ξέρω για εσάς, αλλά αυτό το σενάριο μου φαίνεται εφιαλτικό. Φαντάζομαι κάποια πράγματα είναι και θέμα προσωπικής φιλοσοφίας και προτίμησης. Για παράδειγμα, στην Αγγλία στα σουπερ-μάρκετ δεν έχουν πια υπαλλήλους στο ταμείο. Υπάρχει μόνο ένας υπάλληλος αν κολλήσεις και χρειαστείς βοήθεια. Αλλιώς πας στο ταμείο μόνος σου, χτυπάς τα ψώνια στο σκάνερ, σου βγάζει το ποσό, και πληρώνεις στο μηχάνημα συνήθως με κάρτα και φεύγεις με τα ψώνια σου, ενώ ακούς μουσική με τα ακουστικά σου. Άνετος, χωρίς να ακούσεις ή να βγάλεις λέξη. Εγώ πάντα πηγαίνω σον υπάλληλο. Αρνούμαι. Αρνούμαι να συναλλάσσομαι με ένα μηχάνημα, μου προκαλεί αλλεργία. Προτιμάω να το παίζω χαζή και να πηγαίνω στον υπάλληλο, να λέω ένα ‘Καλησπέρα’ κι ένα ‘Ευχαριστώ’ κι ένα ‘Αντίο’ . Έστω αυτές οι τρεις λέξεις. Έχεις μια αίσθηση αλληλεπίδρασης. Μια αίσθηση φροντίδας που σου βάζει ξεχωριστά τα τρόφιμα από τα απορρυπαντικά για να μην ανοίξει το μπουκάλι και λερωθούν τα φρούτα. Και βέβαια με τίποτα δε θέλω αυτή η κοπέλα να χάσε τη δουλειά της. Αρνούμαι. Ελπίζω να μην βιαστεί να έρθει αυτή η ‘εξέλιξη’ και στη χώρα μας, αν και είναι δυστυχώς θέμα χρόνου…
Άλλο παράδειγμα, παίρνεις τηλέφωνο την τράπεζα και βγαίνει αυτό το χαζορομπότ με τη γυναικεία φωνή και σου λέει ‘Π-Ω-Σ- Μ-Π-Ο-Ρ-Ω -Ν-Α- Σ-Α-Σ- Β-Ο-Η-Θ-Η-Σ-Ω’. Θα σου ’λεγα τώρα…. Το βρίσκω απίστευτα εκνευριστικό να πρέπει να μιλήσω σε ένα μηχάνημα, αλλά έλα που η τράπεζα δε σου δίνει άλλη επιλογή! Έστω να πατήσω ένα κουμπί, μη με βάζεις να μιλάω σε ένα μηχάνημα λες κι είμαι psycho! Τέλος πάντων, της λες δεκαπέντε φορές τι θες και δε καταλαβαίνει. Ό,τι και να της πεις, ακόμη και αν τη βρίσεις, σου λέει ‘Σ-Υ-Γ-Ν-Ω-Μ-Η- Δ-Ε-Σ-Α-Σ-Κ-Α-Τ-Α-Λ-Α-Β-Α’. Αφού φωνάξω συλλαβιστά- ακόμη πιο εκνευρισμένη που υποχρεώνομαι να το κάνω- σου λέει ‘Π-Ο-Λ-Υ-Κ-Α-Λ-Α’ .Κάθε φορά που ακούω αυτό το πολύ καλά με πιάνει μια παιδιάστικη απορία , δηλαδή τώρα επιβραβεύει εμένα που το είπα σωστά ή τον εαυτό της που επιτέλους κατάλαβε; Καταστάσεις, γκραν γκινιόλ…
Ο Gore ισχυρίζεται ακόμη και η δημοσιογραφία θα αντικατασταθεί από ρομπότ (να το δούμε και αυτό!!!!). Ίσως η δημοσιογραφία ακούγεται σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά δεν είναι τόσο επιστημονική φαντασία το άλλο σενάριο που άκουσα από καθηγητή, ότι σε λίγο καιρό δε θα χρειάζονται οι άνθρωποι να μαθαίνουν ξένες γλώσσες, γιατί θα έχει τελειοποιηθεί το google translate. Θα έχουν ένα ακουστικό συνδεδεμένο με μικρόφωνο και ηχειάκι σαν αυτό που έχουν οι τηλεπαρουσιαστές και θα γίνεται ακριβής διερμηνεία σε κλάσματα δευτερολέπτου (Goodbye συναδελφάκια ΠΕ05, ΠΕ06, ΠΕ07…)Αν σκεφτεί κανείς τους πυρετώδεις ρυθμούς που εξελίσσεται το google translate δεν είναι διόλου απίθανο να γίνει κάτι τέτοιο. Εγώ προσωπικά δε θέλω να τελειοποιηθεί το google translate. Ας λέει τα βασικά, αλλά θέλω να συνεχίσει να βγάζει τις μπαρούφες που βγάζει τώρα, και να σκάμε όλοι στα γέλια και να συνεχίσουν τα παιδιά κι οι ενήλικες να μαθαίνουν ξένες γλώσσες, γιατί το όφελος της εκμάθησης ξένης γλώσσας είναι ανεκτίμητο και στην καλλιέργεια του νου και της ψυχής και της ανθρώπινης επικοινωνίας. Θα ήθελα οι δομές των ανθρωπίνων γλωσσών να είναι τόσο βαθιά περίπλοκες και μοναδικές, ώστε να μη μπορούν να μπουν σε λογισμικά!
Ίσως είμαι παλιομοδίτισσα, ίσως έχω αντίσταση στην αλλαγή, αλλά πολλά πράγματα δε μου πάνε καλά… Ας μη ξεχνάμε ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας δεν είναι ένα μονοδρομικό, νομοτελειακό κι αναπόφευκτο φυσικό φαινόμενο, όπως το μπουμπούκι που γίνεται άνθος και μαραίνεται και ρίχνει το σπόρο στη γη και τέλος πάντων, έτσι είναι να γίνει και δεν μπορείς με τίποτα να επηρεάσεις τη ροή των πραγμάτων. Υπάρχουν συγκεκριμένα επιτελεία που σχεδιάζουν σε ποιους τομείς έρευνας θα δοθεί χρηματοδότηση, σε ποιες εφαρμογές, ποιες ανακαλύψεις θα δοθούν στην αγορά, με ποιο ρυθμό, με ποιο τρόπο, και σε ποιες χώρες. Όλα αυτά αποτελούν αντικείμενα λεπτομερούς σχεδιασμού και προγράμματος. Κι ενώ κάποιες τεχνολογικές εφαρμογές έχουν βοηθήσει απίστευτα την ανθρωπότητα (τι μπορεί να πει κανείς για το Διαδίκτυο), άλλες μπορεί να είναι περισσότερο ζημιογόνες…
Πρεκατέ Βικτωρία, www.brightplanet.blogspot.gr, 22/7/2018